Manba: Mehnat kodeksi, 216–218, 221, 227–229, 233, 234, 257-moddalar
Kuchga kirish: Kodeks: 30.04.2023; OʻRQ-1030 o'zgartirishlari: 14.02.2025
E'lon qilingan: 2026-yil 7-noyabr · Tekshirilgan: 2026-yil 7-noyabr
Qisqasi. Mehnat ta'tilida ish o'rningiz ham, o'rtacha ish haqingiz ham saqlanadi. Ta'til puli oxirgi 12 oydagi daromadingizdan hisoblanadi. O'rtacha oylik ish haqi 25,3 ga bo'linadi, shunda bir kunlik summa chiqadi. Keyin u ta'tilning haq to'lanadigan kunlari soniga ko'paytiriladi.
Bu kim uchun
Barcha xodimlar uchun, shu jumladan o'rindoshlik asosida ishlaydiganlar uchun ham. Har yilgi mehnat ta'tiliga chiqish huquqi hamma xodimda bor (Mehnat kodeksi, 216-modda).
Ta'til necha kun
Eng kam asosiy ta'til 21 kalendar kun (217-modda). Ta'til davriga to'g'ri kelgan ishlanmaydigan bayram kunlari ta'til davomiyligiga kiritilmaydi, ya'ni ta'til shuncha kunga uzayadi (221-modda). 18 yoshga to'lmaganlarga va I–II guruh nogironligi bo'lgan xodimlarga 30 kalendar kun, davlat hokimiyati organlari xodimlariga 27 kalendar kun beriladi (218-modda). Batafsil: Mehnat ta'tili necha kun va birinchi yilda qachon olinadi.
Ta'til puli qanday hisoblanadi: qadamma-qadam
- Hisob-kitob davrini aniqlang. Bu ta'til boshlanadigan oydan oldingi 12 oy. 12 oydan kam ishlagan bo'lsangiz, amalda ishlangan davr olinadi (257-modda).
- 12 oydagi daromadni qo'shing. Ish beruvchi haqiqatda to'lagan, soliq solinadigan, mehnatga haq to'lash tarzidagi barcha daromadlar hisobga olinadi: maosh va to'langan bo'lsa mukofotlar (257-modda, ikkinchi qism).
- O'rtacha oylik ish haqini toping. 12 oylik daromad 12 ga bo'linadi.
- O'rtacha kunlik ish haqini toping. O'rtacha oylik ish haqi 25,3 ga, ya'ni ish kunlarining o'rtacha oylik soniga bo'linadi.
- Haq to'lanadigan kunlarni sanang. Ta'til puli hisoblanayotganda yakshanba va bayram kunlari olinmaydi (233-modda, ikkinchi qism; 758-son qaror bilan tasdiqlangan nizom, 8-band).
- Ko'paytiring: o'rtacha kunlik ish haqi × haq to'lanadigan kunlar soni.
Ba'zi oylarni to'liq ishlamagan bo'lsangiz yoki hisob davridan kasallik varaqasi, homiladorlik va tug'ish ta'tili kabi vaqtlar chiqarib tashlansa, hisob murakkablashadi. Bunday holda aniq hisobni buxgalteriyadan so'rang.
Raqamli misol
Misol shartli, raqamlar haqiqiy emas:
- oxirgi 12 oyda hisoblangan daromad: 72 000 000 so'm;
- o'rtacha oylik ish haqi: 72 000 000 ÷ 12 = 6 000 000 so'm;
- o'rtacha kunlik ish haqi: 6 000 000 ÷ 25,3 ≈ 237 154,15 so'm;
- ta'til 21 kalendar kun, unda 3 ta yakshanba bor, bayram yo'q: 21 − 3 = 18 kun;
- ta'til puli: 237 154,15 × 18 ≈ 4 268 774,70 so'm.
Bu soliq ushlanishidan oldingi summa. Ta'til puli mehnatga haq to'lash tarzidagi daromad hisoblanadi va undan 12 foiz jismoniy shaxslardan olinadigan daromad solig'i ushlanadi (Soliq kodeksi, 371, 374, 381-moddalar). Misolda soliq taxminan 512 253 so'm, qo'lingizga taxminan 3 756 522 so'm tegadi (boshqa ushlanmalar bo'lmasa). Ijtimoiy soliqni ish beruvchi o'z hisobidan to'laydi, u sizning pulingizdan ushlanmaydi.
Ta'til puli qachon to'lanadi
Ichki hujjatlar yoki mehnat shartnomasida belgilangan muddatda, lekin ta'til boshlanishidan oldingi oxirgi ish kunidan kechiktirmasdan (233-modda, uchinchi qism). Pul o'z vaqtida to'lanmasa yoki ta'til haqida o'z vaqtida xabar berilmasa, arizangiz bilan ta'tilni boshqa muddatga ko'chirishni talab qilishingiz mumkin (229-modda, to'rtinchi qism).
Foydalanilmagan ta'til uchun pul
Mehnat shartnomasi bekor qilinganda foydalanilmagan barcha ta'tillar uchun kompensatsiya to'lanadi (234-modda). Batafsil: Ishdan bo'shatilganda foydalanilmagan ta'til uchun kompensatsiya.
Ko'p so'raladigan savollar
Mukofot ta'til pulini oshiradimi?
Ha, agar mukofot hisob-kitob davrida to'langan, soliq solinadigan va mehnatga haq to'lash tarzidagi daromad bo'lsa (257-modda, ikkinchi qism). Yillik mukofot qaysi oylarga taqsimlanishini ish beruvchingizning buxgalteriyasidan so'rang.
Yakshanba kuni uchun ham pul to'lanadimi?
Yo'q. Bu qoida kodeksga 2025-yil 14-fevraldan kiritilgan (OʻRQ-1030). Undan oldin, 2024-yil 15-noyabrdan, xuddi shu tartib Vazirlar Mahkamasining 758-son qarori bilan belgilangan edi. Qoida kompensatsiyaga ham tegishli (234-modda).
O'rtacha oylik ish haqim eng kam ish haqidan past chiqdi, bu mumkinmi?
Oylik ish vaqti normasini ishlab bergan va mehnat vazifasini bajargan xodimning o'rtacha oylik ish haqi eng kam ish haqidan kam bo'lmasligi kerak (257-modda). 2026-yil 1-sentabrdan eng kam ish haqi oyiga 1 360 000 so'm (PF-115-son Farmon).
12 oy ishlamagan bo'lsam-chi?
Amalda ishlangan davrdagi ish haqi olinadi (257-modda, birinchi qism). Hisob davrida umuman ish haqi bo'lmasa, 257-moddaning beshinchi va oltinchi qismlaridagi maxsus qoidalar qo'llanadi.
Nima qilish kerak
- Ta'tillar jadvalidagi sanangizni bilib oling. Kamida 15 kun oldin xabar berilganini tekshiring (228-modda).
- Ichki tartib ariza talab qilsa, ariza yozing.
- Hisob-kitobni buxgalteriyadan oling va yuqoridagi formula bilan o'zingiz tekshiring.
- Pul ta'tildan oldingi oxirgi ish kunigacha to'langanini tekshiring. To'lanmasa, ta'tilni ko'chirishni talab qilishingiz mumkin (229-modda).
Manba
- Mehnat kodeksi: 216, 217, 218, 221, 227, 228, 229, 233, 234, 257-moddalar
- OʻRQ-1030 (13.02.2025), Mehnat kodeksiga o'zgartirishlar
- Vazirlar Mahkamasining 14.11.2024 yildagi 758-son qarori (o'rtacha ish haqini hisoblash nizomi, 8-band)
- Soliq kodeksi: 371, 374, 381-moddalar
- Prezidentning 23.06.2026 yildagi PF-115-son Farmoni (eng kam ish haqi)
Ushbu material umumiy ma'lumot uchun, yuridik maslahat emas. Aniq vaziyatingiz uchun malakali yurist yoki buxgalterga murojaat qiling. Qonun o'zgarishi mumkin, tekshirilgan sana: 2026-yil 7-noyabr.